ĐẶNG XUÂN XUYẾN: TIẾNG THỞ DÀI CỦA BI KỊCH NHÂN SINH – Đỗ Anh Tuyến

Trong dòng chảy của thi ca đương đại, bài thơ "Tôi lại thở dài ngó xa xăm" của Đặng Xuân Xuyến hiện lên như một nốt trầm mặc, đầy ám ảnh về thân phận và sự lỡ dở của tình yêu. Bằng một bút pháp cổ điển kết hợp với cái nhìn hiện thực đầy xót xa, Đặng Xuân Xuyến không chỉ kể lại một câu chuyện tình buồn mà còn dệt nên một bức tranh tâm trạng, nơi thời gian và không gian không còn là thực thể vật lý mà trở thành những lớp lang của bi kịch nhân sinh.
 

TÔI LẠI THỞ DÀI NGÓ XA XĂM

 

Tôi xa làng Đá đã nhiều năm

Từ độ người ta tuổi chớm Rằ

Cái tuổi xúi người say má thắm

Thả hồn mơ mộng mãi xa xăm

 

Tôi nhớ, người ta một cuối năm

Giữa chiều mưa ấy rét căm căm

Mặc tôi thảng thốt chặt tay nắm

Vẫn nhẹ lắc đầu ngó xa xăm.

 

Tôi biết người ta với làng Chằm

Ân tình riêng nặng đã nhiều năm

Người ta lại giỏi cam chịu lắm

Mặc kẻ làng Chằm biệt biệt tăm.

 

Tôi về làng Đá mỗi cuối năm

Nhìn người hóa đá giữa đêm Rằm

Tuổi xuân tự lấp sâu vạn dặm

Tôi lại thở dài, ngó xa xăm...

 

Hà Nội, 26 tháng 01 năm 2026

ĐẶNG XUÂN XUYẾN

 

KHAI SINH –Thơ Trần Mai Ngân

   

Giữa phong phanh cõi người

Tôi lạnh buốt run lên

Có bàn tay không tên

Choàng lên đôi vai gầy

Chiếc áo dệt tầm gai…

 

Giữa chông chênh cuộc đời

Tôi rơi dòng nước mắt

Chiếc khăn thơm dịu mát

Lau khô và ôm chặt

Vỗ về rồi bình minh….

 

Giữa long đong sinh linh

Người gieo vào niềm tin

Cứu rỗi tâm hồn chết

Như đã hóa vàng tôi

Và khai sinh kiếp mới!

 

**Ơn người

 

Trần Mai Ngân

MỘT NỤ HOA MỘT NỤ HÔN - Trần Vấn Lệ

 
Chàng nói với Nàng:  "Anh chào em buổi sáng". Nàng cười cười:  "Anh lãng mạn quá nha!".  Chàng mở cửa nhà dẫn Nàng đi ra / chỉ một nụ hoa vừa nở:
 
"Em ơi hôm nay rực rỡ, ngày của em biết không?  Hôm nay còn mùa Đông, Em - Một Lòng Xuân Thắm!".  Chàng ôm Nàng cho ấm.  Chàng hôn Nàng thật lâu.  Chim trên những mái lầu hót chào bình minh mới...
 
Hạnh phúc không cần đợi... bởi vì chuyện-hàng-ngày!  Bạn à khi mình bắt tay, chuyện này rồi chuyện nọ, nói đi!  Nói cho có... "Không Hoài, Đời Buồn Tênh!".
 
*
Thật tình tôi không quên một thời tôi Đà Lạt... ở đó ngày luôn mát, mùa Hạ như mùa Đông.  Mùa Xuân thì cỏ hồng ở Thái Phiên đẹp lắm.  Mùa Thu... hoa là nắng, nở vàng... muôn thảm hoa!
 
Không nhớ thì.... đi qua, cứ theo ngày theo tháng.  Mà nhớ thì... Lãng Mạn, một chút thôi!  Dịu Dàng.  Tưởng tượng:  Chàng với Nàng, một buổi mai thức dậy, chim hót chào anh chị, hoa nở mừng giai nhân... Tưởng tượng rồi bâng khuâng... "Quê Hương Là Đẹp Nhất!".
 
Cho anh hôn cái mặt:  Nụ môi em nụ hồng!
Cho anh bế anh bồng em-một-vòng-Thế-Giới...
 
Đà Lạt ơi vời vợi buồn quá người xa quê!
                                                                                        Trần Vấn Lệ

CHỮ “THỌ” (壽) - Bài viết của Khánh Ly, theo Tri thư đạt lễ 知書達禮

Hình ảnh: Thọ, thủ bút của Thanh Đài nữ sĩ

 
Sau Phú và Quý, Ngũ phúc bàn đến Thọ. Thọ, chữ Hán viết 壽.
Theo sách Thuyết Văn Giải Tự, Thọ được giảng là lâu dài. Chữ này cấu tạo từ bộ Lão 老 tỉnh lược biểu ý và chữ Thọ 𠷎 biểu âm. Buổi đầu, Thọ được dùng với nghĩa tuổi thọ và sinh mệnh con người, gắn với khái niệm về thời gian tồn tại chứ vẫn chưa mang ý chúc tụng hay lễ nghi. Càng về sau, chữ Thọ mới dần phái sinh ra nhiều lớp nghĩa, ví như:

CHÙM THƠ XUÂN CỦA ĐỖ ANH TUYẾN

   

                      Tác giả Đỗ Anh Tuyến

XUÂN MUỘN RIÊNG TÔI

 

Thế giới ngoài kia rộn tiếng cười

Mai vàng, đào thắm sắc đẹp tươi

Phố đông tay nắm, vai kề sát

Chỉ mỗi mình tôi... bước rã rời.

 

Năm mới vừa sang, lịch đổi màu

Mà tình vẫn cũ, nặng niềm đau

Chén trà nguội ngắt bên thềm vắng

Biết gửi tâm tình chọn về đâu?

 

Gió xuân chẳng ấm, lạnh vào tim

Hạnh phúc xa xăm mải miết tìm

Người ta hối hả tìm bến đỗ

Tôi vẫn như loài bóng chim quyên.

  

Sợ nhất đêm nay phút giao thừa

Nhìn đèn rực rỡ, nhớ người xưa

Lời chúc đầu năm ai cũng có

Riêng mình lặng lẽ... đếm gió thừa.

 

Ước gì xuân đến mang phép lạ

Xua bớt cô đơn, bớt nhạt nhòa

Để năm tới nữa, khi xuân lại

Chẳng còn lặng lẽ với niềm xa.

 

HỌA TỪ TÂM MÀ RA – Bài viết của Nguyễn Toàn Thắng

Tác giả Nguyễn Toàn Thắng

 
Trong cuộc đời này, chẳng có sự tàn ác nào bỗng dưng sinh ra chỉ sau một đêm. Nó không giống như một cơn mưa rào bất chợt, mà giống như một mầm cây độc được nuôi dưỡng âm thầm qua năm tháng. Ban đầu, cái ác đôi khi chỉ núp bóng dưới hình hài của một lời nói thiếu suy nghĩ, một hành động nhỏ ích kỷ hay một sự thờ ơ làm tổn thương người khác. Chúng ta thường tự biện minh rằng "chuyện nhỏ ấy mà" hay "ai chẳng làm thế". Thế rồi, khi tiếng nói của lương tâm dần trở nên yếu ớt vì bị phớt lờ quá lâu, cái sai bắt đầu trở thành điều hiển nhiên. Cái ác lúc bấy giờ khoác lên mình lớp áo bóng bẩy của sự khôn ngoan, của bản năng sinh tồn và khát khao hơn thua với đời.

CHỮ “QUÝ” (貴) - Bài viết của Khánh Ly, theo Tri thư đạt lễ 知書達禮

Hình ảnh: Quý, thủ bút của Thanh Đài nữ sĩ

Quý, chữ Hán viết 貴, là chữ thứ hai trong Ngũ phúc. Thật ra thứ tự ấy không phải ngẫu nhiên. Khi đời sống đã đủ đầy về vật chất, con người bắt đầu để ý đến những giá trị trong cách người xưa nhìn đời, và vì mối quan tâm ấy nên Quý mới xuất hiện sau Phúc.
Theo sách Thuyết Văn Giải Tự, Quý có nghĩa là vật không bị coi rẻ. Chữ này cấu tạo từ bộ Bối 貝, được xác lập khái niệm từ sự đối lập với Tiện 賤, tức cái bị coi rẻ, xem thường.

HOÀNG CẦM VÀ “NẾU ANH CÒN TRẺ” - Huỳnh Duy Lộc

Nhà thơ Hoàng Cầm

Hoàng Cầm tên thật là Bùi Tằng Việt, sinh ngày 22 tháng 2 năm 1922 tại xã Phúc Tằng, huyện Việt Yên, tỉnh Bắc Giang, nhưng quê gốc ở xã Song Hồ, huyện Thuận Thành, tỉnh Bắc Ninh. Thuở nhỏ, ông học tiểu học, trung học ở Bắc Giang và Bắc Ninh, đến năm 1938 ra Hà Nội học trường Thăng Long. Năm 1940, ông đậu tú tài toàn phần và bước vào nghề văn, dịch sách cho Tân dân xã của ông Vũ Đình Long. Từ đó, ông lấy bút danh Hoàng Cầm là tên một vị thuốc đắng của Đông y.

 

CHỮ “PHÚ” (富) - Bài viết của Khánh Ly, theo Tri thư đạt lễ 知書達禮

Hình ảnh: Phú, thủ bút của Thanh Đài nữ sĩ

 

“Trong nhà có một miệng ăn

Ruộng vườn một khoảnh, quanh năm dư thừa”.

                                                           (Ca dao)

 
Người Việt xưa rất khéo học chữ Hán qua những câu ca dao gần gũi đời thường. Câu ca dao này chính là mẹo vặt để ghi nhớ chữ Phú của ông bà ta.

CHÙM THƠ XUÂN CỦA TỊNH BÌNH

  

 

ĐÊM GIAO THỪA

 

Sẻ nâu ríu rít xuân sang

Từng đàn én lượn rộn ràng trời xanh

Mơn man cánh gió trong lành

Ba mươi tháng Chạp đã thành Tết chưa?

 

Ngoài hiên vạn thọ đón đưa

Hoàng mai e ấp lưa thưa sắc vàng

Khói vờn đôi ngọn tình tang

Bếp quê tay mẹ nồng nàn hương xuân

 

Quây quần bánh tét bánh chưng

Trầm thơm mâm cỗ rước mừng tổ tiên

Đất trời như thể lặng yên

Tinh khôi thời khắc thiêng liêng giao thừa

 

Chuông chùa chầm chậm xa đưa

Một năm mới đến ngỡ vừa hôm qua

Hân hoan nhạc khúc xuân ca

Buồn vui năm cũ bỗng là chiêm bao...

 

PHÙ DU - Truyện ngắn Đặng Xuân Xuyến

Tác giả Đặng Xuân Xuyến

1.
Điện thoại réo. Là số lạ, hắn không nghe. Chuông đổ dài inh ỏi đến chục cuộc, điếc tai, hắn mới chịu nhấc máy.
Vừa mới: - "Vâng. Tôi đây..." đã nghe chát chúa phía đầu dây bên kia: - Đang vần con nào mà mãi mới chịu nghe điện thoại thế?
Hắn nhíu mày, cộc lốc:
- Ai đấy?
- Em đây. Miu Miu bé bỏng đây.
Hắn giật thót người, suýt đánh rơi điện thoại.

CẢM NHẬN TRƯỚC TẾT MÌNH – Thơ Trần Vấn Lệ

 

Nhiều người đã già lắm

bỗng như trẻ lại nhiều:

Ngày Tết Ngày-Tình-Yêu,

với họ - nhiều thế hệ!

 

Nhiều người còn trẻ lắm

bỗng dưng thấy mình già:

Ít tuổi đã đi xa

Mẹ Cha và Non Nước!

 

Nhiều người thấy có Phước

vì được Tu tự nhiên

lòng không bận tâm tiền

cũng không màng nhà cửa...

 

Nước Ta thời xa xứ

có lắm chuyện Vui, Buồn

mà tất cả... ngọn nguồn:

Có hay Không Có Đức!

 

Sắp Tết rồi, sự thật

lại nói chuyện như mơ!

Phúc Đức nằm trong Thơ

không phải ngồi đôi mách...

 

Thơ không hề kẽ vạch

chỉ là mây bay qua

Non Nước gần hay xa

đã thành chuyện tâm sự...

 

Nào!  Mình đi dạo phố

nhìn những chậu hoa Xuân...

 

                       Trần Vấn Lệ

ĐẦU NĂM TUỔI BÁT TUẦN, TỪ MỸ NHÌN VỀ QUÊ HƯƠNG – Thơ Trần Kiêm Đoàn

   

Đầu năm Bính Ngọ 2026

Tôi bước sang tuổi tám mươi mốt tuổi Ta.

Tôi thích tuổi Ta,

Bởi được tính từ khi mẹ cha hòa hiệp

cho tượng nghiệp kiếp người.

 

Tám mươi mốt,

Một con số không còn trẻ để mơ nhiều,

nhưng cũng chưa già để thôi ngẩm nghĩ.

Ba mươi bảy năm trên quê Mẹ

Bốn mươi bốn năm ở Mỹ

vừa đủ để gọi là một đời thứ hai.

Nhưng quê hương Việt Nam,

vẫn là đời thứ nhất.

 

Người cũ cùng lứa tuổi,

kẻ còn người mất.

Những mái đầu bạc bên dòng Hương năm nào

nay thưa dần như khói sương buổi sớm.

Quê hương cũng khác xưa.

Đường sá mở rộng,

cao ốc mọc lên,

thế giới bước vào tận từng ngõ nhỏ.

 

Việt Nam đang chuyển mình.

Vừa tự hào giữ nền quá khứ,

vừa dò đường bước tới tương lai.

Tôi không đứng ở trong để khen.

Cũng không đứng ở ngoài để chê.

Tôi chỉ đứng ở giữa,

như một người con xa xứ

vẫn còn thương.

 

Toàn cầu hóa không chờ ai.

Dân tộc nào không tự đổi mới

sẽ tự tụt lại phía sau.

Nhưng đổi mới mà đánh mất nhân bản

thì tiến bộ cũng chỉ là hình thức.

  

Một quốc gia mạnh

không chỉ mạnh ở kinh tế,

mà mạnh ở khả năng lắng nghe.

 

Một chính quyền tự tin

không sợ tiếng nói khác mình.

Tự do văn nghệ

không phải là đặc ân,

mà là dưỡng khí của tâm hồn dân tộc.

 

Tôi nghĩ về những người viết,

những tiếng nói phản biện,

những người chọn nói thẳng

và chấp nhận hệ lụy.

 

Ngày mồng ba Tết Bính Ngọ 2026:

Tổng Bí thư Tô Lâm đang ở Washington,

Họp bàn với Tổng thống Mỹ Donald Trump

về hòa bình...

Vòm mái Capitol

vẫn làm thinh.

Tuyết cũ chưa tan trên bậc thềm quyền lực

 

Nhìn quanh người thân kẻ lạ,

thấy lạc loài xa quá mênh mông.

Huy Đức còn bận ở tù chưa về ăn Tết;

Nguyễn Hữu Liêm ở Mỹ mẹ chết,

chưa được về quê hương đưa mẹ ra đồng.

 

Lịch sử nào rồi cũng đi qua.

Chỉ còn lại câu hỏi:

chúng ta đã đối xử với nhau

bằng bao nhiêu lòng bao dung?

 

Tuổi tám mươi mốt,

tôi không còn mong cách mạng.

Chỉ mong hòa giải.

Không phải hòa giải bằng khẩu hiệu,

mà bằng sự tôn trọng khác biệt.

 

Tôi nhìn về quê hương,

không phải bằng đôi mắt phán xét,

mà bằng đôi mắt biết ơn.

Biết ơn vì đã có một nơi để nhớ.

Biết ơn vì dù xa,

vẫn còn được gọi và nhận ra mình là “người Việt”.

 

Quê hương không phải là nơi hoàn hảo.

Quê hương là nơi ta còn đau khi nghĩ đến.

Tuổi bát tuần,

đứng giữa hai bờ Thái Bình Dương,

tôi hiểu:

Yêu nước không phải là đứng về một phía.

Yêu nước là mong đất nước đủ lớn,

để chứa được mọi phía.

 

Xuân đã về.

Không phải khi ngắm đèn lồng, lúc nghe pháo nổ,

mà khi lòng người biết mở.

Như lúa trổ đòng,

xa xưa nghìn năm bờ ruộng;

trĩu hạt chùm cúi xuống giữa đồng quê.

 

Sacramento Mồng Ba Tết Bính Ngọ 2026

                    Trần Kiêm Đoàn

BÀI KỆ “CÁO TẬT THỊ CHÚNG” CỦA MÃN GIÁC THIỀN SƯ - Bài viết của Khánh Ly

Mãn Giác (滿覺, 1052-1096) là một thiền sư thuộc đời thứ tám của dòng thiền Vô Ngôn Thông, từng được vua Lý Nhân Tông trọng đãi và thỉnh làm trụ trì chùa Giáo Nguyên. Trong lịch sử văn học Phật giáo thời Lý, Mãn Giác được nhắc đến nhiều nhất qua bài kệ Cáo tật thị chúng, đọc vào lúc cuối đời và cũng là tác phẩm duy nhất còn lại của Sư.
 
Cáo tật thị chúng, chữ Hán viết 告疾示眾, nghĩa là "báo bệnh cho mọi người biết". Đây là một bài kệ ngắn được Mãn Giác đọc vào cuối tháng 11 năm Hội Phong thứ năm (1096), khi Sư lâm bệnh nặng. Tuy nhiên nhan đề này không phải do chính Mãn Giác đặt. Trong Thiền Uyển Tập Anh chỉ có lời ghi chú hoàn cảnh đọc kệ, vì Lê Quý Đôn đặt tiêu đề cho bài kệ nên sau này bài kệ mới dần được đọc như một bài thơ độc lập, song thực chất nó nằm trong mạch ngữ lục của Mãn Giác Thiền Sư.

CÂY LAN KIM TUYẾN : DƯỢC LIỆU TỐT CHO SỨC KHỎE - Tham vấn y khoa: BS Phạm Thị Nhi

Cây lan kim tuyến

 
Cây lan kim tuyến không chỉ có giá trị thẩm mỹ mà còn được xem là dược liệu quý hiếm.
 
1. Đặc điểm sinh học của cây lan kim tuyến

Lan kim tuyến (Kim tuyến liên, Lá gấm, Mộc sơn thạch tùng), thuộc họ Lan, tên khoa học là Anoectochilus setaceus Blume.
 
Đây là loài thân thảo mọc thẳng, đường kính 3 - 5cm, chiều cao 4 - 8cm. Thân cây được phân thành:
 
Thân trên: Mọc nổi trên mặt đất, nhẵn bóng, mọng nước, có các lóng khác nhau về độ dài, màu hồng nhạt hoặc xanh trắng.
Thân dưới: Dạng rễ chùm, mọc cắm sâu vào lòng đất, dài 5 - 8cm với 2 - 10 rễ.

Lá cây lan kim tuyến mọc xòe trên mặt đất, hình trứng, nhọn dần về ngọn, phần đuôi lá tròn. Cuống lá dài khoảng 1cm, màu xanh. Bề mặt lá có 5 gân chính kết hợp lại thành hình mạng nhện. Mặt trên lá màu tím nhung, mặt dưới phớt hồng. Hoa cây lan kim tuyến mọc thành chùm với 5 - 10 hoa, ở ngọn thân. Hoa màu trắng, hai bên rìa hoa chứa 5 - 9 râu được gắn kết với nhau trên trục dài 5 - 25cm có phủ lớp lông màu nâu đỏ.
 
Trên thế giới, lan kim tuyến chủ yếu có mặt ở châu Á, điển hình là Đài Loan, Trung Quốc. Ở nước ta, loài cây này mọc hoang ở vùng rừng núi Di Linh, Lạc Dương, Lâm Đồng, ...
 

LẠC HOA ĐỀ ĐIỂU (落花啼鳥) – Theo Cảm nhận chữ Hán

Lạc hoa đề điểu (落花啼鳥) là một cụm từ ngắn gọn nhưng chan chứa cảm xúc, thường xuất hiện trong thi ca cổ để gợi nên nỗi buồn man mác giữa không gian vắng lặng.
 
Trước hết, xét từng chữ:
落 (Lạc) nghĩa là rơi, rụng. Trong văn chương, “lạc” thường gợi cảm giác tàn phai, suy tàn, không còn ở thời điểm rực rỡ nhất.
花 (Hoa) là hoa – biểu tượng của cái đẹp, của tuổi xuân, của sự viên mãn. Hoa nở là khởi sắc, nhưng hoa rụng lại là dấu hiệu của tàn phai, của một chu kỳ sắp khép lại.
啼 (Đề) nghĩa là kêu, thường dùng cho tiếng chim hoặc tiếng khóc. Chữ “đề” trong văn cảnh cổ không chỉ là tiếng kêu đơn thuần, mà thường mang sắc thái ai oán, thê lương.
鳥 (Điểu) là chim – hình ảnh của tự do, của sinh khí, của âm thanh trong thiên nhiên.

GIAO THỪA 交承 – Theo Tiếng Việt giàu đẹp

Theo "Hán Việt từ điển giản yếu" của Ðào Duy Anh, "giao thừa" vốn viết bằng Hán tự là 交承, với “giao" (交) là “trao cho" (như trong “bàn giao"), còn “thừa" (承) là “đón lấy" (như trong “thừa lệnh").
 
“Giao thừa" (交承) có nghĩa là “cũ giao lại, mới tiếp lấy” -  “lúc năm cũ qua, năm mới đến”.
Giao thừa là thời khắc chuyển giao giữa năm cũ và năm mới. Cúng giao thừa là lễ cúng để đem bỏ hết đi những điều xui xẻo của năm cũ và đón chờ những điều tốt đẹp của năm mới.
Giao thừa còn có tên gọi khác là trừ tịch (除夕), với “trừ” (除) là “loại bỏ, thay đổi”, “tịch” (夕) là “buổi tối, đêm”. Có thể hiểu “trừ tịch” là “đêm của sự thay đổi”.

RƯỢU WHISKY NHẬT BẢN SƠN KỲ 山崎 (Yamazaki) – Nhờ Chat GPT giải thích thêm

Ngày giỗ Bà Nội tôi vừa qua, anh em bà con sum họp. Chú Tường Thụy - em họ tôi, tặng mỗi người một chai rượu Whisky Nhật Bản Yamazaki. Nhìn nhãn chai rượu có 2 chữ Hán lớn, dạng kanji (Hán tự), chúng tôi chỉ đọc được chữ 山 (sơn), chữ còn lại viết bay bướm kiểu hành thảo thư nên chúng tôi không đọc ra. Chú Tường Thụy tra trên điện thoại di động cho biết đó là chữ KỲ có nghĩa là hẽm núi (hoặc gập ghềnh).

CHI TIẾT XẤU ĐẸP 10 NGÀY ĐẦU NĂM BÍNH NGỌ 2026 – Đặng Xuân Xuyến

Trước thềm năm mới 2026, Đặng Xuân Xuyến lược soạn bài CHI TIẾT XẤU ĐẸP 10 NGÀY ĐẦU NĂM BÍNH NGỌ - 2026 quý tặng bạn đọc. Kính chúc quý vị cùng gia quyến bước vào năm BÍNH NGỌ gặp nhiều may mắn, thành công và hạnh phúc!
 
01. NGÀY MỒNG MỘT
 
- tức Thứ 3 ngày 17/02/2026:
Ngày Nhâm Tuất                         Giờ Canh Tý
Hành: Thủy          Sao: Thất       Trực: Thành
 
Là ngày Tư Mệnh - Hoàng Đạo, chủ sự tốt lành, trợ giúp đắc lực cho bản mệnh con người nên tốt cho nhiều việc, nhất là những việc như: cưới hỏi, động thổ, xuất hành, ký kết hợp đồng, khai trương, khởi tạo, chữa bệnh, cầu tài, cúng tế,.. Lại là ngày của sao Thất, thuộc trực Thành đều rất tốt cho nhiều việc lớn nhỏ nên đây là ngày rất đẹp, phù hợp cho việc triển khai nhiều việc quan trọng.
 
Không tốt với các tuổi:
 
Bính Dần   Canh Thân    Bính Thìn    Giáp Thân
 
Giờ Hoàng Đạo:
 

Dần (03g - 05g)

Thìn (07g - 09g)

Tỵ (09g - 11g)

Thân (15g - 17g)

Dậu (17g - 19g)

Hợi (21g - 23g)

 
Hướng xuất hành:
 

Hỷ Thần (hướng tốt): Chính Nam

Tài Thần (hướng tốt): Tây Bắc

Hạc Thần (hướng xấu): Đông Nam

 

TÁO QUÂN 竈君 - Bài viết của Khánh Ly, Tri thư đạt lễ 知書達禮

Hình ảnh: Táo Quân, thủ bút của Thanh Đài nữ sĩ

 
Táo Quân, chữ Hán viết 竈君, trong đó Táo 竈 là bếp, Quân 君 là chủ, người đứng đầu. Táo Quân nghĩa là “Ông táo (thần bếp)” theo từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê).
Trong văn hoá Việt, Táo Quân thường được gọi thân thương là ông Táo hay Táo công. Đây là vị thần trông coi gian bếp, cũng là người giữ sổ sinh hoạt của mỗi gia đình, còn được gọi bằng nhiều tên khác như Táo Thần, Táo Vương, Táo Công Táo Mẫu (Táo Ông Táo Bà), v.v.. Chỉ riêng hệ thống tên gọi đã cho thấy vị thần này luôn biến đổi theo thời đại, theo nhu cầu tín ngưỡng chứ không cố định trong một hình dung duy nhất nào.