VÀI LỜI VỚI HOÀNG HẢI VÂN - Huỳnh Ngọc Chênh

Nhà văn Nguyên Ngọc

Viết một bài rất công phu với lời lẽ cay độc bôi nhọ và xúc phạm một người lớn tuổi đáng kính vào ngay dịp mừng thọ 90 của người ấy thì chỉ có thể là hai loại người sau đây:
- ganh ghét đố kị vì người đó được ca ngợi
- có thù oán cá nhân nên  chửi mắng cho hả lòng căm thù
Tôi không tin rằng anh Hoàng Hải Vân khi viết về ông Nguyên Ngọc vào dịp mừng ông thượng thọ 90 thuộc vào một trong hai trường hợp kể trên.
Lẽ ra tui không cần nói gì với anh  nữa sau khi đã có khá nhiều bài viết phân tích khá hay về hai bài viết bậy bạ của anh về Nguyên Ngọc.
Đó là những bài viết xuất sắc của Thái Hạo, Thích Thanh Thắng, Duong Tu, Nguyễn Xuân Diện, Nguyễn Thông và vài người khác.
Những người đó bằng những lời lẽ ôn hòa và xây dựng đã cố giúp anh thấy cái sai của anh qua hai bài viết vừa rồi.

TÔI ĐÃ THUA TRẮNG VÁN KẺ IN LẬU SÁCH CỦA MÌNH – Bài viết của Đặng Xuân Xuyến

Tối 12 tháng 6 năm 2026, vào google mới biết cuốn TỬ VI KIẾN GIẢI của tôi bị Nguyễn Văn Dũng (biệt danh Dũng Cá Ngão) công khai "tái bản trộm" và quảng cáo bán sách rầm rộ được 1 thời gian dài rồi.
 
Chuyện bắt đầu từ ngày 4 tháng 4 năm 2025, Dũng đến nhà tôi xin tái bản mấy đầu sách của tôi, trong đó có cuốn TỬ VI KIẾN GIẢI. Biết Dũng đã từng bán sách in lậu của tôi khá nhiều nên tôi đồng ý cho Dũng tái bản mấy đầu sách đó thời hạn 1 năm với giá nhuận bút rẻ gần như cho không để mấy đầu sách đó không bị Dũng bán bản in lậu đã xuất bản từ năm 2010 nữa. Hôm đó, tôi và Dũng chuyện trò khá lâu, gần trọn buổi chiều.

“CHUYỆN...” NHÀ THƠ NGUYỄN QUANG THIỀU - Bài viết của Đặng Xuân Xuyến

Tác giả bài viết Đặng Xuân Xuyến

 
Tôi chưa đọc "Chuyện làng Nhô", cũng chưa đọc "Chuyện với Thanh" nên không biết "nội tình" các "Chuyện..." đó thế nào, những "uẩn khúc" ẩn nấp phía sau 2 "Chuyện..." đó với nhà thơ Nguyễn Quang Thiều ra sao nên tôi không lạm bàn về 2 tác phẩm này nhưng tôi tin khi nhắc đến tiểu sử và sự nghiệp của nhà thơ Nguyễn Quang Thiều người ta không thể không nhắc đến "Chuyện làng Nhô" và "Chuyện với Thanh" như 2 "Quả Nghiệp" đã "quật" vào cuộc đời ông với nhiều tầng "cảm xúc". Và cả 2 tác phẩm này sẽ dai dẳng ám ảnh, buộc ông phải nhìn nhận lại với những day dứt, cay đắng.

ĂN THỊT, UỐNG MÁU CHÚA JESUS !?! – Bài viết của La Thuỵ

Nhiều bạn lương dân ngoại giáo trong vài dịp dự Thánh Lễ ngày Chúa nhật trong giáo đường Thiên Chúa giáo, khi nghe Linh Mục đọc 

“Này là Mình Ta hãy cầm lấy mà ăn. Này là Máu Ta hãy nhận lấy mà uống. Vì Giao Ước này đổ ra cho muôn người. Hãy làm việc này mà tưởng nhớ đến Ta”.
Họ ngạc nhiên và trao đổi với nhau, thậm chí viết trên Face: “Tín hữu Công giáo ăn thịt uống máu Chúa, dễ sợ quá!”
 
Chúa Jesus thường được tuyên xưng là “mục tử nhân lành” (là người chăn chiên hết lòng yêu thương, am hiểu, bảo vệ và sẵn sàng hy sinh mạng sống cho đoàn chiên của mình, trái ngược hoàn toàn với kẻ chăn thuê chỉ vì lợi ích cá nhân mà bỏ chạy khi gặp thú dữ)

Nhưng ít lương dân ngoại giáo biết rằng rằng Chúa Jesus còn có danh hiệu “Chiên Thiên Chúa”.
Chúa Jesus chịu làm của lễ hiến tế giống như con cừu non trong Lễ Vượt Qua để cứu chuộc nhân loại.

VÀI NGHĨ VỤN TỪ ĐÁM CƯỚI SÁNG NAY – Bài viết của Đặng Xuân Xuyến

Sáng ra quán nước mua cốc trà nóng về uống cho tỉnh ngủ thấy cậu trai trẻ nhìn quen quen mặc áo chú rể đỏ choét chuẩn bị lên xe đi rước dâu. Hỏi cô bán bánh bao đầu ngõ mới nhớ ra chú rể ngày bé thường sang nhà chơi với "anh Đặng Tuấn Hưng", kém anh Đặng Tuấn Hưng chừng 5, 6 tuổi.
 
Ồ mà lạ nhỉ, ngày hôm nay là ngày 10 tháng 4 âm lịch thuộc Trực Nguy, Sao Dực, là ngày Bạch Hổ (Hắc đạo) rất xấu với nhiều việc, nhất là mấy việc trọng đại như cưới hỏi, xây nhà, khởi nghiệp,... sao không tiến hành vào ngày mai, ngày 11 âm lịch, là ngày Ngọc Đường (Hoàng Đạo), thuộc Trực Thành, Sao Chẩn rất tốt cho nhiều việc, là ngày cực đẹp với mấy việc trọng đại của đời người như cưới hỏi, xây nhà, khởi nghiệp,... mà lại tổ chức vào ngày hôm nay?!

TRÒ CHUYỆN VỚI AI VỀ THƠ AI VÀ THƠ NGƯỜI – Bài viết của Đặng Xuân Xuyến

Cuộc trò chuyện này được khởi nguồn từ cuộc tranh biện gay gắt giữa Tiến sĩ Hà Thanh Vân và Nhà thơ Trần Hạ Vi những ngày đầu tháng 5 năm 2026 về những lời “cáo buộc” việc sử dụng AI trong sáng tác thơ ca và phản biện văn chương.
 
Tôi đưa ra 3 bài thơ của tôi và 3 bài thơ của Nhà thơ Trần Hạ Vi (nằm trong vòng nghi vấn "sản phẩm của AI" của Tiến sĩ Hà Thanh Vân) với 2 phong cách hoàn toàn trái ngược để thực hiện một cuộc "thăm dò" trực diện với AI: Liệu chính AI có nhận diện được hơi thở của con người trong câu chữ hay nó sẽ bị đánh lừa bởi những thuật toán hoặc sự “dẫn dắt” của người “đối thoại” hay từ định kiến của chính mình? Và cuối cùng cũng là để tìm câu trả lời: 3 bài thơ của Nhà thơ Trần Hạ Vi có thực sự là “sản phẩm của AI” như “cáo buộc” của Tiến sĩ Hà Thanh Vân?
 
Tôi nhập lệnh: - Này AI. Bài thơ này là AI viết hay người viết đấy:
 

VIẾT CHO KHỜ

 

Triền sông chiều nay cạn gió

 

Ai dụi câu hò

Ai dúi cánh cò líu ríu qua sông

Ai lùa gió đốt lòng

Ai bủa giăng chim trời mà đợi

Khờ hỡi...

Biết rồi

Sao còn vít vương tơ rối.

Ngẩn ngơ chi thì thầm lời của gió

Thương nhớ gì lộc cộc tiếng ngõ khuya

Thì kệ nắng quái trưa

Thì mặc mưa mút mùa

Thì thả nụ yêu quá thì chìm nổi

Để rồi tong tẩy cuộc người

Để rồi xéo xắt miệng đời

Để rồi nụ cười bảy chìm ba trôi chín rối...

Khờ hỡi

Biết rồi

Sao nặng lòng vít vương tơ rối...

Về thôi!

 

ĐẶNG XUÂN XUYẾN

 

"TÁM" MẤY CHUYỆN VỀ NỐT RUỒI – Đặng Xuân Xuyến

Sáng mấy hôm trước đi làm lại Căn cước ở trụ sở công an phường, anh công an lớn tuổi nhìn tôi ngạc nhiên hỏi: - "Anh mới tẩy nốt ruồi ở bên cánh mũi trái à?". Tôi ngớ người: - "Không! Mình cũng không biết mũi mình có nốt ruồi.". Anh công an ít tuổi nghe tôi nói vậy cứ tủm tỉm cười nhìn tôi đầy nghi hoặc. Tôi vội phân trần: - "Thật mà! Mình không hề biết mình có nốt ruồi ở mũi và cũng không biết tại sao nốt ruồi đó lại biến mất.". Có vẻ 2 anh công an đều không tin lời tôi nói vì việc một người không hề hay biết về một đặc điểm nhận dạng ngay trên khuôn mặt mình suốt mấy mươi năm là một điều vô lý.
 

NHÂN LÀNH THÌ QUẢ NGỌT – Nguyễn Toàn Thắng

Trong dòng chảy hối hả của cuộc đời, đôi khi chúng ta dừng lại và tự hỏi: Tại sao có những người dường như luôn gặp may mắn, còn mình lại cứ mãi lận đận? Tại sao có những người sống giữa giông bão vẫn an nhiên, còn mình lại dễ dàng sụp đổ trước một biến cố nhỏ? Câu trả lời không nằm ở sự thiên vị của số phận, mà nằm ở quy luật thầm lặng nhưng bền bỉ nhất của vũ trụ: Nhân lành thì quả ngọt.
 

SỰ "THẬT THÀ" CỦA NHÀ VĂN ĐÔNG LA – Đặng Xuân Xuyến

Được bạn bè chuyển cho xem ảnh chụp những dòng chua chát của nhà văn Nguyễn Quang Lập về “thói đời tình người” rất thật trên facebook cá nhân ngày 14 tháng 6 năm 2025: "Bạn bốn phương toàn bạn nhậu, hơn nghìn lít rượu may lắm mới có một người son sắt thuỷ chung. Một người giúp chục kẻ phá, một người chân thành chục kẻ đểu giả. Ngó quanh khó thấy kẻ thật bụng thương mình, toàn đám giả cầy ngoài thơm trong thối, bán bạn 10 xu cũng bán. Thế mà vẫn cứ đánh đu với chúng nó. Là bốn cái ngu. Đại ngu. Tứ đại ngu hu hu hu..". Tôi khá đồng cảm với chia sẻ của ông vì tôi đã từng có đôi lần rơi vào tâm trạng như thế. Tôi lại nhớ tới lời "tâm sự thật”, thật đến phũ phàng của nhà văn Dương Thu Hương về "giới phê bình" qua lời kể của Giáo sư Nguyễn Đăng Mạnh mà thấy thương, thấy tồi tội những người "đam mê con chữ": "Trừ anh Hoàng Ngọc Hiến là thầy tôi, anh Nguyễn Đăng Mạnh là người tôi kính trọng, còn tất cả bọn phê bình đều là dòi bọ. Riêng Phan Cự Đệ là con chó ngao”.
 

LOẠN CÙNG PHÉP LẠ AI – Bài viết của Trần Kiêm Đoàn

Hình minh họa của AI dành riêng cho bài viết này

 
 Hôm nay, ngày Rằm Tháng Giêng và đêm Nguyên Tiêu, nhận được email của chị Kim Oanh chuyển tiếp trang thơ của chị cho quý bằng hữu xem những trang thơ xướng họa của chị và thi hữu, tôi bỗng nảy ra ý vui vui đầu năm là nhờ AI làm thơ xướng họa nên đã viết cho CHAT GPT – AI – TRÍ TUỆ NHÂN TẠO như thế này:
 
Dear Chat GPT: Tôi cũng thường làm thơ các thể loại cổ điển, truyền thống cũng như "cách tân". Nhưng gần đây rừng thơ thế giới cũng như Việt Nam bị "LOẠN AI" - nên thơ đang có hiện tượng là "thơ máy" với người khen cũng lắm mà người chê cũng nhiều. Thơ AI thường bị nhận xét chung là nó "kỳ kỳ, hay hay nhưng sao sao ấy" – một cảm giác vừa thanh vừa thô khó diễn đạt trọn vẹn – Nay có chị bạn thơ Kim Oanh làm một bài thơ xướng, tôi muốn nhờ AI làm một bài họa rất "tâm đắc"; nghĩa là vừa chỉnh chu về niêm luật thơ Đường Thất Ngôn Bát Cú, vừa diễn đại về ý và lời rất nhẹ nhàng, giàu cảm xúc và đậm tính thi ca của người Việt Nam vốn yêu thơ. Tôi xin copy nguyên văn bài thơ của chị Kim Oanh như sau. Mong nhận được bài thi họa của AI:

VÌ SAO TA DỄ KHÓC VÌ NHỮNG NGƯỜI KHÔNG XỨNG ĐÁNG – Nguyễn Toàn Thắng

Trong hành trình đi qua những đổ vỡ, có lẽ câu hỏi khiến chúng ta ray rứt nhất chính là: Tại sao mình lại có thể yếu lòng đến thế vì một người vốn dĩ chẳng hề xứng đáng? Có những giọt nước mắt rơi xuống, nóng hổi và đắng ngắt, không phải vì đối phương quá quan trọng hay vĩ đại, mà bởi vì trái tim ta đã trót trao đi quá nhiều mà chẳng nhận lại được bao nhiêu. Ta đau không hẳn vì họ tốt đẹp, mà vì ta đã từng dốc lòng tin rằng họ sẽ tử tế. Ta khóc không hẳn vì họ đáng giá, mà vì ta đã đặt để vào họ quá nhiều kỳ vọng, để rồi khi thực tại phũ phàng ập đến, ta bàng hoàng nhận ra mình vừa đánh mất cả một bầu trời hy vọng.
 

HỌA TỪ TÂM MÀ RA – Bài viết của Nguyễn Toàn Thắng

Tác giả Nguyễn Toàn Thắng

 
Trong cuộc đời này, chẳng có sự tàn ác nào bỗng dưng sinh ra chỉ sau một đêm. Nó không giống như một cơn mưa rào bất chợt, mà giống như một mầm cây độc được nuôi dưỡng âm thầm qua năm tháng. Ban đầu, cái ác đôi khi chỉ núp bóng dưới hình hài của một lời nói thiếu suy nghĩ, một hành động nhỏ ích kỷ hay một sự thờ ơ làm tổn thương người khác. Chúng ta thường tự biện minh rằng "chuyện nhỏ ấy mà" hay "ai chẳng làm thế". Thế rồi, khi tiếng nói của lương tâm dần trở nên yếu ớt vì bị phớt lờ quá lâu, cái sai bắt đầu trở thành điều hiển nhiên. Cái ác lúc bấy giờ khoác lên mình lớp áo bóng bẩy của sự khôn ngoan, của bản năng sinh tồn và khát khao hơn thua với đời.

GẶP GỠ VÀ CHIA LY VỐN DĨ ĐÃ CÓ AN BÀI – Nguyễn Toàn Thắng

Tác giả Nguyễn Toàn Thắng

 

Trong cõi nhân sinh mênh mông, việc hai người lạ mặt bỗng chốc bước vào đời nhau chưa bao giờ là sự ngẫu nhiên đơn thuần. Có những cuộc gặp tựa như gió thoảng, chạm nhẹ qua hiên nhà rồi tan biến; lại có những người đến và khảm sâu vào tâm khảm, trở thành một phần không thể tách rời của ký ức. Kỳ thực, giữa biển người xuôi ngược, gặp được nhau chính là kết quả của những mối dây liên kết từ tiền kiếp.

NHỮNG NĂM BÍNH NGỌ ĐẶC BIỆT TRONG LỊCH SỬ VIỆT NAM - Vũ Thị Hương Mai

Trong lịch sử Việt Nam, các năm Bính Ngọ (chu kỳ 60 năm một lần) thường gắn liền với những bước ngoặt quan trọng về chính trị, quân sự và văn hóa. Dưới đây là những năm Bính Ngọ tiêu biểu.
 
1. Năm Bính Ngọ 1066:
 
Đổi tên nước thành Đại Việt
 
Trong lịch sử Việt Nam, năm Bính Ngọ 1066 (năm Chương Thánh Gia Khánh thứ 8) dưới triều vua Lý Thánh Tông là một dấu mốc đặc biệt quan trọng với những sự kiện định danh dân tộc và củng cố niềm tin tâm linh.
 
1. Đổi tên nước thành Đại Việt
 
Đây là sự kiện quan trọng nhất của năm 1066, có ý nghĩa lịch sử sâu sắc:
 
Sự kiện: Vua Lý Thánh Tông quyết định đổi quốc hiệu từ Đại Cồ Việt (có từ thời Đinh Bộ Lĩnh) thành Đại Việt.
 
Ý nghĩa: Tên gọi này thể hiện sự tự tôn dân tộc, khẳng định vị thế một quốc gia độc lập, hùng mạnh và ngang hàng với các đế chế phương Bắc. Quốc hiệu Đại Việt đã gắn liền với những thời kỳ huy hoàng nhất của các triều đại Lý, Trần, Lê và tồn tại bền vững suốt 738 năm (đến năm 1804).
 
2. Xây dựng tháp Báo Thiên - "An Nam tứ đại khí"
 
Năm 1066 cũng ghi dấu sự phát triển rực rỡ của Phật giáo và kiến trúc thời Lý:
 
Sự kiện: Vua Lý Thánh Tông cho khởi công xây dựng cây tháp lớn tại chùa Báo Thiên (nay thuộc khu vực Nhà thờ Lớn Hà Nội).
 
Đặc điểm: 

Tháp cao 12 tầng (khoảng 70m), đỉnh tháp đúc bằng đồng. Cùng với đỉnh tháp này, các báu vật khác sau này được dân gian xếp vào nhóm "An Nam tứ đại khí" (4 quốc bảo lớn của Việt Nam thời trung đại). Đây là biểu tượng cho sự thịnh trị và sự kết hợp hài hòa giữa quyền lực nhà nước và tôn giáo.
 
3. Sự kiện thiên văn: Sao chổi Halley xuất hiện
 
Sự kiện: Theo sử sách ghi lại, vào tháng 3 năm Bính Ngọ 1066, một ngôi sao lớn (sao chổi) đã xuất hiện trên bầu trời Thăng Long.
 
Ghi chú: 

Khoa học hiện đại xác nhận đây chính là lần xuất hiện của Sao chổi Halley. Trong bối cảnh thời bấy giờ, điềm báo này được coi là sự thông báo về những biến động lớn hoặc sự ra đời của những quyết sách vĩ đại (như việc đổi tên nước).
 
4. Ổn định và thịnh trị
 
Năm 1066 nằm trong giai đoạn hoàng kim của nhà Lý. Đất nước thái bình, kinh tế nông nghiệp phát triển mạnh mẽ, đời sống nhân dân ấm no. Sự ổn định này là tiền đề giúp Lý Thánh Tông xây dựng quân đội hùng mạnh để bảo vệ biên giới và mở mang bờ cõi về phía Nam sau này.
 
Tóm lại, năm Bính Ngọ 1066 là năm của sự định danh và tự cường, khi cái tên Đại Việt chính thức vang lên trên bản đồ thế giới, đánh dấu một kỷ nguyên mới của dân tộc.
 

CÂY NÊU TÂM ẢNH – Bài viết của Trần Kiêm Đoàn

Bụt trong văn hóa Việt Nam là một hiện thân vừa nhân hậu vì hay cứu khổ giúp đời mang hình ảnh đức Phật, vừa là vị thần linh có quyền phép trấn tà, trừ vọng mang hình ảnh thần thánh. Đó là biểu tượng hiền thần, hỷ thánh trong nếp sống tinh thần dân gian Việt Nam. Hễ nơi nào có đau khổ, bất công, nguy khốn là có Bụt hiện lên cứu cấp. Người Việt đi vào đời bằng Bụt, rồi đi sâu vào đạo bằng Phật.
  
Trong tâm thức Việt:
Bụt là cánh cửa tâm hồn, nơi lòng tin nhân hậu được gieo.
Phật là con đường dấn thân tiếp nối vào đời, nơi trí tuệ và giải thoát được mở ra.

CẢM NHẬN VỀ NHỮNG VỤ ÁN VĂN CHƯƠNG – Bài viết của Thái Hạo

 

Những vụ án văn chương nổi tiếng như Tây Tiến, Nhân văn - Giai phẩm, Màu tím hoa sim, thì chắc ai cũng biết (?). Nhưng đó chỉ là “muối bỏ bể”. Ở Việt Nam suốt hơn nửa thế kỷ qua còn biết bao nhiêu vụ án bi hài khác mà đến nay có lẽ chưa ai thống kê cho đầy đủ được. Một trong những vụ “ít nổi tiếng” như thế là “vụ án Về Kinh Bắc”.
 

PAUL NGUYỄN HOÀNG ĐỨC: GÃ HỀ MỘNG DU TRONG VŨNG BÙN HOANG TƯỞNG – Đặng Xuân Xuyến

Trong giới cầm bút, đôi khi người ta bắt gặp những hiện tượng kỳ lạ đến mức khó tin, mà Paul Nguyễn Hoàng Đức là một điển hình cho sự lệch lạc giữa ảo tưởng và thực tế. Cái danh xưng tự phong “Triết gia số 1 châu Á” hay “người khổng lồ”, “người danh tài” mà Đức luôn miệng rêu rao, tự nhận, thực chất chỉ là một màn kịch vụng về của sự hoang tưởng. Đó là một kiểu “hồn nhiên” đến nực cười, giống như kẻ tự khoác lên mình chiếc áo hoàng bào quá khổ, rồi đứng trước gương tự vái lạy chính mình trong những cơn lên đồng tự mãn.

HỒNG NHAN TRI KỶ - Kiều Thị An Giang

Có lần, một người bạn cũ - đã ly hôn - kể với tôi rằng: “Cô ấy ghen với bạn thân của tôi. Mà cô bạn là người tôi không thể mất. Vì cô ấy là hồng nhan tri kỷ.”
 
Tôi uống nốt cặn cà phê trong đáy cốc, để vị đắng của nó loăng quăng nơi cuống lưỡi, hỏi: “Vậy vợ anh là gì?”
 
Anh ta nhìn tôi một lúc lâu. Không trả lời.
 

HỒN NHIÊN KIỂU PAUL NGUYỄN HOÀNG ĐỨC – Đặng Xuân Xuyến

Trong một thế giới mà ai cũng cố gắng xây dựng hình ảnh của mình đẹp đẽ trên mạng xã hội thì Paul Nguyễn Hoàng Đức lại chọn cách phơi bày mọi góc cạnh của bản thân, từ sự khao khát được tung hô đến những ấm ức vụn vặt nhất trong các mối quan hệ xã hội với vẻ bộc trực chân chất.
 

THỦ PHẠM CỦA LŨ LỤT LÀ AI? – Thái Hạo

Thủ phạm của lũ lụt về cơ bản là do mưa, điều ấy không cần bàn cãi. Nhưng điều tôi rất băn khoăn là các hồ (thủy điện) đã tham gia như thế nào vào tính chất của những trận lũ ấy, như tốc độ nước lên, đỉnh lũ, thời gian kéo dài của đỉnh…

Ví dụ như đối với Huế trong đợt lũ này, tôi hình dung rằng, hồ chứa như một cái bồn trung gian, hứng lấy và đựng nước mưa từ lưu vực đổ về. Sẽ có 2 trường hợp: